STATYSTYCZNA ANALIZA

Gorzej, bojak wykazała statystyca analiza programów wyborczych wszystkich pozo­stałych partii, żadna z nich nie poświęciła zagadnieniom środowiska zbyt wiele uwagi. A tu czas nagli. Na okładkach podręczników ekologii z różnych krajów widnieje wizerunek zegara ze wskazówkami tuż przed 1200. Nie ma wyjścia, trzeba popierać politykę skierowaną na zrównoważony rozwój, na opcję ekologiczną. Można krzykną ć, dokonując wyboru przyszłości: cała władza w ręce ekologów! (oby mądrych, wrażliwych, współodczuwających z ludźmi i naturą i… umiejących podejmować decyzje zapewniające harmonij­ny rozwój kraju w zgodzie ze środowiskiem).

PROMOCJA ZDROWIA

Promocja zdrowia jest nadrzędnym celem polityki ekologicznej państ­wa. Współzależność pomiędzy stanem środowiska a stanem zdrowotnym ludności wywołuje angażowanie się społeczeństwa po stronie ekorozwoju. Znacznie niższe w stosunku do krajów rozwiniętych wskaźniki długości życia, nadumieralność, rozwój chorób uwarunkowanych ekologicznie, osłabienie sprawności fizycznej i umysłowej społeczeństwa oddziałują na ludzką świado­mość. Każdy człowiek chce żyć długo, zdrowo i mieć poczucie, że w zdrowych warunkach rozwija się młode pokolenie. Świadomość tych zależności stanowi bodziec do samoorganizacji społeczeństwa w celu obrony i poprawy przyrod­niczych warunków egzystencji.

POLITYKA I EKOLOGIA

Wiele osób zajmujących się działaniami związanymi z ochroną środowiska zarzeka się, że polityka ich mierzi, chcą się trzymać od niej jak najdalej i nawet same słowa: ekologia i polityka, zgrzytają przy połączeniu. Mają rację, gdy politykę rozumieć w sposób trywialny jako brutalną walkę o władzę. Jednak jeśli politykę zgodnie z definicją określimy jako ustalanie kierunku działań ekonomicznych, socjalnych i gospodarczych oraz realizowanie ich w ramach norm prawnych i możliwości ekonomicznych organizacyjnej struktury społe­czeństwa zwanej państwem, a także pewien system umów i zobowiązań wiążących różne państwa w ramach układów sąsiedzkich, regionalnych czy całego świata, to długo należałoby się zastanawiać, czy rzeczywiście ekolog może być apolityczny.

KOŚĆ SŁONIOWA I KORALE

Kość słoniowa i korale też są ozdoba­mi, których zdobycie mogło być „ekologicznym przestępstwem” – ze słoni złowionych przez kłusowników czy korali wydobytych z zagrożonej rafy. Oczywiście, można uważać, że przy tylu strasznych rzeczach, które się dzieją na świecie, jest śmieszne nawet takie ekologiczne „rozdzielanie włosa na czworo”, ale mimo wszystko, zwłaszcza przy rzeczach, które nie są niezbędne, a nawet są zbytkiem, jest to pewien test na sposób myślenia. Nieprzyjmowanie pewnych spraw jako oczywistych, ale próba kojarzenia ze sobą odległych faktów, szukanie związków przyczynowych, niechowanie głowy w piasek.

TORBY NA ZAKUPY

Zresztą opakowania to osobny rozdział – po latach towarów podawanych byle jak (pierniczki w opakowaniach do śledzi z etykietkami zastępczymi) dużą radość sprawiają piękne pudełka, gustowne paczuszki i ozdobne papiery pakowe. Jednak po chwili radości trafiają one do kosza, zwiększając ilość śmieci i zmniejszając liczbę drzew (wyciętych do produkcji papieru). Należy więc wyważyć proporcję między przyjemnościami estetycznymi a marnotraw­stwem. Jeden z piosenkarzy, który śpiewał ekologiczne protest-songi, został mocno skrytykowany za niekonsekwencję, gdy jego nowy album z płytami został opakowany w przesadną ilość luksusowego papieru. Podobnie wygląda sprawa plastikowych toreb na zakupy.

PAPIER Z MAKULATURY

Doceńmy papier z makulatury – tym razem mamy szanse znaleźć się bez wysiłku w ekologicznej awangardzie! To znów konsumenci zadecydują, co będzie produkować przemysł. Zostańmy już przy toalecie – wraz z praniem, zmywaniem i kąpielą produkujemy ścieki domowe, które wędrują prosto do kanalizacji miejskiej, a w domach jednorodzinnych (tam, gdzie kanalizacji nie ma) do szamb, czyli różnie zbudowanych zbiorników w ziemi. Powinny to być szczelne pojemniki, z których służby oczyszczania specjalnymi cysternami wywożą nieczystości do kontrolowa­nych odstojników, a potem do oczyszczalni. Przeważnie jednak, zwłaszcza w domach budowanych według dawnych systemów, szamba to zbiorniki z dnem, od którego odchodzi sieć sączków rozprowadzających ścieki w warstwie gleby. Stwarza to możliwości skażenia wód gruntowych.

NACZYNIA I GOTOWANIE

Na przykład warzywa można gotować krócej, tylko tyle, by nie były twarde – w naszej kuchni istnieje zwyczaj ich przegotowywania ponad miarę. Czajnik z gwizdkiem zabezpieczy przed gotowaniem wody „na miękko” i wyparowaniem jej w milczeniu. Przy czajniku i garnkach trzeba też przypomnieć, że nie zawsze i wszędzie można stosować naczynia aluminiowe. Garnków takich nie można używać do potraw kwaśnych i gotowania octu, a czajników w tych miejscowościach, gdzie podejrzewamy zakwaszenie wody (patrz: mapa województw z podwyższonym zakwaszeniem gleb). Aluminium reaguje z kwasami, przechodzi do wody w postaci jonów niekorzystnie działających na system nerwowy.

Konkurencja w turystyce, a ceny

Najważniejszą kwestią w ekonomicznym świecie jest konkurencja. W branży turystycznej jest ona zaciekła i co ciekawe toczy się ona nie tylko na nurcie krajowym, ale także międzynarodowym. Największe kurorty świta chcą zainteresować ludzi z krajów rozwijających się takich jak Polska i są w stanie systematycznie obniżać koszy wyjazdów. Robią to często do tak absurdalnie niskich poziomów, że jedynym wyjściem jest wykorzystanie szansy. Do tego biura podróży nie bardzo mają jak rywalizować z tymi kurortami, które same zamieniają się niejako w pośredników i bezpośrednio polecają swoje usługi razem z całą profesjonalną ofertą rekreacyjną. Faktycznie w branży bardzo trudno jest przetrwać jednostkom niedoświadczonym. Kraj pod tym względem mocno cierpi i na pewno odpływ turystów jest widoczny. Nie możemy rywalizować w żaden sposób cenowo z państwami, dla których turystyka to w zasadzie chleb powszedni. Właśnie poznałeś największe zagrożenia związane z konkurencją międzynarodową w obszarze turystyki zorganizowanej. Jest ich nie ma co ukrywać całkiem spora, a każdy kto chce się zaangażować w ten obszar działalności musi być mocno merytorycznie przygotowany.

Podróżowanie jest naprawdę bardzo ciekawe i nadaje naszemu życiu sens

W dzieciństwie człowiek zwiedza swój najbliższy świat, odbywa długie i niebezpieczne podróże do ogrodu sąsiadów, piaskownica jest dla niego wyspą tropikalną, na której piraci ukryli swój skarb. Jednak z wielkim te wszystkie fantastyczne miejsca przestają być magiczne i okazuje się, że nagle do naszego życia wdarła się rutyna. Należy uciekać od takiego życia jak najdalej się da. W życiu trzeba podróżować, jeździć na wakacje, zwiedzać nowe miejsca. W dzisiejszym świecie trzeba przede wszystkim zawsze pamiętać o tym, ze życie ma się tylko jedno i nie należy jego marnować na zbyt krótkie dzieciństwo, czy rezygnowanie z turystyki, która może być naprawdę niebywale ciekawa. Obecnie trzeba się zastanowić czego tak naprawdę chce się od życia, a potem to robić. Podróże to nie tylko jedyny sposób na to żeby być szczęśliwym. Można też szczęście uzyskać na wiele innych sposobów, jednak kiedy doścignie nas starość warto jest usiąść w fotelu i pooglądać albumy z naszych wypraw od maleńkości po dorosłość.

Czy opłaca się organizować wyjazd na weekend

Czasami zorganizowanie długiego urlopu nie jest możliwe. Wynika to z różnych rzeczy. Czasami nie mamy jak zaplanować dłuższej niż czterodniowa przerwy w pracy, czasami mamy wrażenie, że bez nas zawali się cały dom, czasami opiekujemy się kimś i nie mamy możliwości powierzenia swoich zajęć innej osobie. Bez względu na to jaka jest przyczyna fakt pozostaje faktem – nie mamy czasu na urlop. Często determinantem tego, że nie wyjeżdżamy na tygodniowy czy dłuższy urlop są finanse. Wypoczynek w miejscu innym niż nasze miejsce zamieszkania jest drogą rzeczą. Każdy jednak potrzebuje chwili odpoczynku i relaksu. Dlatego też osoby, które znajdują się w wyżej wymienionych sytuacjach powinny zdecydować się na tak zwany weekendowy wypad. Dłuższy weekend można zaplanować samemu lub wykorzystać dobrodziejstwo ustawowych świąt, na przykład majówkę. Czy wyjazd na trzy, cztery dni się opłaca? Zapewne zależy dokąd chcemy się udać. Jeśli trasa jest naprawdę długa i spędzimy w trasie cały dzień to należy to przemyśleć.

PRZY WIELU CHOROBACH

  • Przy wielu chorobach zawodowych rzeczywiście można mówić o    wyłącznym lub prawie wyłącznym działaniu szkodliwości pracy, ale przy niektórych chorobach wyłączność ta jest względna, trud­na, a czasem wręcz niemożliwa do ustalenia. Objawy niektórych zatruć zawodowych i niezawodowych mogą być bardzo zbliżone, a nie zawsze uda się sprawę precyzyjnie określić badaniem tok­sykologicznym. Zawodowe uszkodzenie słuchu jest z reguły na­stępstwem działania hałasu przemysłowego, ale i w jakiejś mierze do wystąpienia objawów chorobowych może przyczynić się hałas poza miejscem pracy oraz przebycie pewnych niezawodowych schorzeń.

POMIJANIE PRZEPISÓW

Pomijanie tych przepisów sprowadziłoby rozważania o chorobach zawodowych na błędne tory. Zresztą obok chorób zawodowych o uświęconej tradycji, jak pylica, czy zatrucia — są choroby zawodowe, które przed kilku laty nimi nie były, np. choroba wibracyjna, trwałe uszkodzenie centralnego układu nerwowego lub krwiotwórczego, wywołane mikrofalami itd. Choroby stają się zawodowymi z chwilą uznania ich za takie przepisami obowiązującymi w danym kraju; ale i pierwszy człon definicji choroby zawodowej budzi pewne wątpli­wości. Niektórzy autorzy uważają, że choroba zawodowa musi być wyłącznym następstwem działania szkodliwości pracy.

Z ANALIZY DANYCH

Z analizy danych z roku 1989 wynika, że u mężczyzn najwięk­szy odsetek zgonów na nowotwory złośliwe stanowiły nowotwory złośliwe płuc (34.3%), żołądka (11,7%), gruczołu krokowego (5,0%), odbytnicy (4,2%) i trzustki (4,1%). U kobiet zaś najczęst­szą przyczyną zgonów na nowotwory złośliwe były nowotwory złośliwe sutka (13.4%), żołądka (8.9%), płuc (8.6%) i szyjki mad- cy (8%). Należałoby w tym miejscu podkreślić przyrost zagrożenia no­wotworami złośliwymi, uznanymi za zależne od tytoniu (drogi oddechowe, a zwłaszcza płuca). Wzrost ten jest szczególnie cha­rakterystyczny w populacji mężczyzn, ale zagrożenie nowotwora­mi płuc również u kobiet wykazuje znaczne tempo wzrostu.

NAJWIĘCEJ ZGONÓW

Przedętne dalsze trwanie żyda obrazuje tabela 1 z Rocznika Statystycznego z 1988 r. Tabela 2 z kold obrazuje przyczyny zgonów w Polsce. Wska­zuje ona, iż najwięcej zgonów notuje się z powodu chorób układu krążenia (472.3 na 100.000 ludnośd) oraz nowotworów złośliwych (184.2) W zakresie chorób krążenia liczba zgonów wykazuje od szere­gu lat wzrost. Choroby te i związaną z nimi umieralność łączy się w sposób zdecydowany z niekorzystnymi przejawami cywilizacji —   nerwowowść i trudnośd żyda, pośpiech, niekorzystne warunki pracy.

CEL BADANIA EPIDEMIOLOGICZNEGO

We wszystkich dziedzinach, w których mamy niedostateczne informacje na temat stanu zdrowia populacji na różnych szczeb­lach: zakładu pracy, określonej gałęzi produkcji, na terenie woje­wództwa, kraju, a nawet całych kontynentów — udekamy się do badań epidemiologicznych. Celem badania epidemiologicznego jest uzyskanie, w opardu o    zebrany materiał, szeregu statystycznych zależnośd pomiędzy jednostką chorobową (lub jakimś zjawiskiem biologicznym) i ce­chą lub zespołem cech populacji poszczególnych osób oraz czyn­ników środowiska.

WSPÓŁCZESNA EPIDEMIOLOGIA

Współczesna epidemiologia nawiązuje więc do profilaktyki, łączy się ściśle ze wszystkimi naukami medycznymi, z medycyną kliniczną, higieną i organizacją ochrony zdrowia.W wielu krajach trwają badania nad znalezieniem paramet­rów obrazujących wszechstronnie zachodzące w badanej populacji zjawiska dotyczące zdrowia, bowiem —jak wspomniano — dla prawidłowego programu zdrowotnego i profilaktyki musimy po­siadać dokładną znajomość stanu zdrowia ludnośd, jej warunków żyda i pracy. W opardu o tę znajomość stanie się możliwe zapo­bieganie szkodom biologicznym, jakie ponosi badana populacja.

UZYSKANE DANE

Wskaźnik specyficzny, określający stosunek liczby dni nie­zdolności do pracy z powodu danej jednostki chorobowej do liczby zatrudnionych w danym okresie sprawozdawczym.Uzyskane w ten sposób dane porównuje się z danymi analogi­cznego okresu roku ubiegłego. Dane dotyczące absencji chorobo­wej należy porównać także z danymi o absencji w innych za­kładach pracy tej samej branży w województwie, ewentualnie z danymi ogólnopolskimi. Zarówno na podstawie spontanicznej zgłaszalności pacjentów, jak i badań profilaktycznych pracowników, zatrudnionych na sta­nowiskach szkodliwych i uciążliwych, zebrać można szereg cen­nych spostrzeżeń.

DLA UZYSKANIA DANYCH

Zestawienie zaświadczeń o czasowej niezdolności do pracy pozwala lekarzowi ocenić zgłaszalność pacjentów w placówce służby zdrowia, poziom i strukturę absencji, urazowość i wypad­kowość. Zasadnicze znaczenie ma tutaj podstawowa informacja, a mianowicie liczba dni niezdolności do pracy z powodu choroby, określana wskaźnikiem absencji chorobowej. liczba  dni niezdolności  do pracy x 100 do liczba dni kalendarzowych x liczba zatrudnionych. Dla uzyskania danych charakteryzujących absencję z powodu określonych schorzeń lub grup chorobowych obliczamy:wskaźnik struktury, czyli procentowy udział danej jedno­stki w absencji chorobowej.

NIEZDOLNOŚĆ DO PRACY

Zaświadczenia o czasowej niezdolności do pracy są równocześnie podstawą sprawozdawczości prowadzonej przez zakład pracy, jak również podstawą wypłaty świadczeń z tytułu ubezpieczeń. Przy analizie absencji chorobowej należy rozpatrzyć szereg czynników ogólnych, jak: ocenę środowiska pracy (szkodliwości produkcji mają zasadniczy wpływ na kształtowanie się zdrowot­ności załogi), wiek, płeć, warunki socjalno-bytowe, zatrudnienie inwalidów i przewlekle chorych, wreszcie stan opieki zdrowotnej. Czynniki te mają duży wpływ na absencję chorobową.

WYPADKOWA RÓŻNYCH CZYNNIKÓW

Absenqa chorobowa jest oczywiście wypadkową różnych czyn­ników biologicznych i . ekonomicznych, jednakie wymienione czynniki posiadają również poważny wpływ na kształtowanie się stanu zdrowotnego. Materiałem źródłowym do analizy absencji chorobowej są zaświadczenia o czasowej niezdolności do pracy. Z materiałów tych uzyskuje się informacje o całkowitym czasie nie przepraco­wanym, a więc nie tylko z powodu absencji chorobowej i wypad­kowej, ale tatrie z powodu zwolnień z tytułu opieki, kwarantanny, urlopów macierzyńskich i zwolnień dla matek karmiących oraz innych nieobecności usprawiedliwionych i nie usprawiedliwionych.